Doç. Dr. Deniz Ayşe Yazıcıoğlu

İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi

 Aydınlatma, ofislerin iç mekan tasarımında derin bir etkiye sahiptir; çalışma ortamını idealize ederek verimliği artırır ve yaratıcı işler çıkarmada önemli rol oynar. Günışığının iç mekan aydınlatmasında etkin şekilde kullanımı projenin sürdürülebilirlik değerini artırır. Ancak ne yazık ki çoğu zaman ofis iç mekanlarında tek başına yeterli olmaz ve yapay ışığın kullanımını zorunlu kılar.

Her ofis planının kendine özgü, doğru bir aydınlatma tasarımına ihtiyacı vardır; açık plan ofislerde gerek duyulan aydınlatma tasarımı seçenekleri ile hücresel ya da paylaşımlı ofislerdeki seçenekler bazı açılardan birbirinden farklılık gösterir. Bu nedenle aydınlatma projesi hazırlanırken bir çok faktöre ilave olarak özellikle ofislerin iç mekan plan tiplerine göre değişen kullanıcı gereksinmeleri gözönünde bulundurulmalı ve bunlara ait tasarım kriterleri oluşturulmalıdır. Zira, çalışma ortamında yetersiz aydınlatma, olumsuz psikolojik etkilere yol açarken, özellikle konsantrasyon problemleri yaratacağı için sorun çözme becerisinde endişe verici derecede düşüşe neden olabilir. Çoğunlukla gün boyunca zamanın önemli bir kısmının ofislerde geçtiği düşünülürse, doğru aydınlatma tasarımı motivasyon sağlayan ve çalışma performansını artıran bir etken olarak tasarımcının karşısına çıkmaktadır. Bugün, ileri teknolojilerin sunduğu birbirinden işlevsel ofis donanımları ve sayısız araçlarla çalışma ortamlarında aydınlatmaya duyulan ihtiyaç eskisine hiç benzemezken, geleneksel ve tekdüze aydınlatma seçenekleri hızla modası geçen bir kavram haline dönüşmüştür.

Venture Capital Office Building, Menlo Park-Kaliforniya, ABD

2013 Aydınlatma Tasarımı Ödülü sahibi Venture Capital Ofis binası, Sean O’Connor Lighting imzası taşımakta. Silikon Vadisi merkezli şirket için Sean O’Connor Lighting görevlendirildiğinde, hem çevreye karşı duyarlı, hem de teknolojik açıdan gelişmiş bir aydınlatma düzeni tasarımı yapması istenmiş. Bu doğrultuda tasarım ekibi müşterinin beklentilerini gerçekleştirebilmek amacıyla projede ağırlıklı olarak LED ışık kaynaklarının kullanılmasına karar vermiş. Bu amaçla yola çıkan O’Connor ekibi, sadece üç armatür tipi istihdam ederek tasarımı gerçekleştirmiş: Doğrusal ışık yuvaları, sarkıtlar ve arkadan aydınlatmalı paneller. Ofisin nötr malzeme paleti olan ahşap ve cam, aydınlatmada düzgün bir parlaklık sağlama zorunluluğu getirmiş. Ofis ve koridorlar için, 3500 K LED ışık yuvaları aşağı ve dışa doğru ışık dağılımı sağlayacak şekilde özel olarak tasarlanmış.  Çift optik, tavan düzlemini serbest kılarken, ahşap ve cam yüzeyler için yumuşak bir geçiş sağlamış. Konferans odaları gibi kimi alanlarda ise ihtiyaç duyulan yönlendirilmiş ışık kaynakları, tavan sisteminin kaburgaları arasına yerleştirilen özel minyatür sarkıt aydınlatmalarla gerçekleştirilmiş. Aydınlatmadaki modülerlik ve esneklik ise kontrol sistemleriyle sağlanmış. Genel aydınlatma, iki katlı binanın merdiven alanını heykelsi bir yapıya dönüştürürken, son teknoloji ürünleriyle zarif renk paletinin birleşimi bu ofisi konforla çalışılan, etkileyici bir ortama dönüştürmüş.

Sean_OConnor_Lighting_Venture_Capital_4.jpg.....Resim. Venture Capital Office Building, Menlo Park-Kaliforniya, ABD

PricewaterhouseCoopers-Londra, İngiltere

Yılın İşyeri’ Ödülü ile onurlandırılan PricewaterhouseCoopers,  gelecek 15 senenin ihtiyaçlarını karşılamak üzere, eskisi tamamen değiştirilecek biçimde kurgulanmış. Çalışma koşullarını yeni yöntemlerle desteklemek üzere tasarlanan İngiltere’deki ticari ofis binası, yüksek sürdürülebilirlik değerleri taşıyor. Gün ışığının katlara ulaşmasına izin veren tasarım yaklaşımı, konuklar ve personel için en iyi koşulları sunan toplantı odaları, misafir salonu ve restoranı ile sürdürülebilir nitelik taşıyan bu bina özellikle iç mekan aydınlatmasıyla güçlü bir proje olarak görülmekte.

1386865267481_91Resim. PricewaterhouseCoopers-Londra, İngiltere

Square Inc. Headquarters-San Francisco, USA

2014 Edison Ödülleri kapsamında Mükemmellik Ödülleri arasındaki yerini alan Square Inc. Headquarters projesi, Banks|Ramos Mimari Aydınlatma Tasarım Ofisi tarafından gerçekleştirilmiş. Projeyi hayata geçiren tasarım ekibi Claudio Ramos, Hiram Banks, Erin Sudderth, büyümekte ve ilerlemekte olan geleceğin şirketi için, temel değerlerini yansıtan, modern ve fonksiyonel bir iç mekan yaratmayı hedeflemiş.  Aydınlatma projesindeki tasarım yaklaşımında gün boyunca ışığı geniş alanlar içinde hissettirmek ana kriter olmuş. Ayrıca projede yüksek performans sistemleri ile enerji ve onarım maliyetlerini minimumda tutmayı sağlayacak T5 floresanlar kullanılmış. Square Inc. Headquarters’in bütünündeki gündelik, zarif seçimlerle, ileri teknoloji ürünü, çevre dostu ofis aydınlatma sistemleri ekibin tasarım tutarlılığının bir göstergesi niteliğinde.

SIH_001.png......................Resim. Square Inc. Headquarters-San Francisco, USA

The New York Times Building & Times Center-New York, ABD

Tasarımcısı ünlü İtalyan Mimar Renzo Piano olan New York Times Building, gece aydınlatmasıyla ışığın kesin tonları ve zarafetini buluşturmakta. Cephe boyunca giydirilmek üzere 850 metre uzunluğunda optik armatür aydınlatma kullanılmış. New York’un Times meydanında yer alan binanın dış yüzeyinde kentin her yerinde simge haline gelmiş “sarı taksi” animasyonu, armatürlerin bazılarının sarıya boyanmasıyla elde edilmiş. Işıklı reklam panoları ve büyük video ekranlarıyla ise logo grafik çözümleri yaratılmış. Lobideki aydınlatma binanın entegre iç ve dış mimarisini vurguluyor. İç avlusu ile cam duvarlı Times Center oditoryum alanı da dahil, yaklaşık 300 metre cephe uzunluğuna sahip bu Manhattan gökdeleninin aydınlatması için, homojen parlaklık sağlayan çok sayıda projektör kullanılmış. Ayrıca modern aydınlatma teknolojisi ürünü düşük bakım ve ekonomik montaj vaat eden verimli armatürler tercih edilmiş. Zemin kattaki fuaye alanının tavanı ise aydınlatma projesinin önemli bir parçası olacak şekilde projektörler ile ışıklandırılmış.

wwf_cs_2 Resim. WWF Living Planet Centre-Woking, İngiltere

Baker & McKenzie-Moskova, Rusya

Mimari çözümleri Sergey Estrin tarafından gerçekleştirilen, Moskova’daki Baker & McKenzie Ofis, 2014 Aydınlatma Tasarımı Ödülleri adaylarından biri. Bilinen bu uluslararası firmaya ait ofis tasarımlarının ana motifi olan ışık, Moskova ofisinde de efektif olarak kullanılmış. Dünya çapında başarılı bir hukuk şirketi olan Baker & McKenzie için geniş ve saygın bir büro gerekliliğinden yola çıkılmış ve şirketin yaptığı iş gereği, birçok farklı ofise bölünen mekanda, açık alanlar minimize edilecek şekilde bir plan çözümlemesine gidilmiş. Bu tasarım yaklaşımının temelini ise doğal ışığı maksimum oranda kullanmak oluşturmakta. Şeffaf bölmeler ve strüktür, günışığının sadece cephe boyunca uzanan ofislere değil, aynı zamanda ikinci ve üçüncü sıradaki ofislerin içerisine kadar ulaşmasına da imkan vermekte.  Resepsiyon duvarında yer alan Baker & McKenzie kabartması, ana ışık konseptine uygun olarak, dünyadaki şirket ofislerinin fiber optik ışıklar ile işaretlenmesiyle dikkat çekici hale getirilmiş.

BakerMcKenzie

Resim. Baker & McKenzie-Moskova, Rusya

SIAB Bank-St. Petersburg, Rusya

2013 Aydınlatma Tasarımı Yarışması’nda En İyi Ofis Ödülü sahibi SIAB Bank, Gullstén-Inkinen Design & Architecture tarafından projelendirilmiş ve SIAB Bank’ın iç mekan tasarımı, daha büyük bir marka projesinin parçası olarak gerçekleştirilmiş. Kurum, bu projeyle kendisini, geleneksel ve eski moda bankalardan farklılaştırarak yaptıkları işin mekan tasarımlarına yansıtılmasını istemiş. Ofisin girişinde VIP kafenin ve bekleme alanının olduğu büyük bir lobi bulunmakta. Kafe ve bekleme alanı, yemek ve sunumlar için 50 kişiyi ağırlayabilecek kapasitede tasarlanmış. Alan, aynı zamanda video duvarı ile üç dokunmatik ekranı da içinde barındırıyor ve yine bu alanda cam duvara entegre edilmiş şömine zekice tasarlanan detaylardan birisini oluşturuyor. SIAB, birbirinden özgün temalarla ayrılan pek çok toplantı odasına sahip; odalara “şarap mahzeni”, “doğa”, “uzay”, “satranç”, “golf” gibi isimler verilmiş. Satranç odasının zemininde satranç tahtası üzerindeki kareler ve tam boy satranç taşları yer alıyor. Golf odasına çim efekti veren yeşil bir halı döşenmiş. Odaların atmosferleri toplantının gündemine uygun şekilde iPad ile yönetilecek bir ışık sistemine göre değişiyor. SIAB diğer Rus bankalarından sadece yönetici odalarının tasarımlarıyla değil, personel odalarıyla da ayrılıyor. Ergonomiye öncelik verilerek tasarlanan çalışma alanları kullanıcılarının iş günleri için olduğu kadar, hafta sonları için de motive olmalarını sağlıyor. İç mekan için verilmeye değer detaylardan biri de, tuvaletlerdeki gerçek yosun duvarı ve koridordaki LED ışık salıncağı…

14c2113

 Untitled-56

Yorumlar

Yorum Mesajınız